Πριν από ένα μήνα η Οικολογική Κίνηση Κοζάνης έκανε δύο αναγκαίες συναντήσεις.
Την πρώτη με το νέο Αντιδήμαρχο πρασίνου, στον οποίο θέσαμε τα προβλήματα, πάρκων, παιδικών χαρών και αστικού πρασίνου, καθώς και την πάγια πρότασή μας για την κατάστρωση ενός μακρόχρονου επιχειρησιακού σχεδίου πρασίνου. Η δεύτερη συνάντηση έγινε με την κ. Δασάρχη, με την οποία συζητήθηκαν προβλήματα και ιδέες, κυρίως για τα αστικά δάση, που είναι ζωτικά για την «αναπνοή» της πόλης, αλλά αντιμετωπίζουν διάφορες πιέσεις και κινδύνους.
Αναφέρθηκαν αρκετά παραδείγματα αυθαίρετης ή καταχρηστικής υλοτόμησης από το παρελθόν, καθώς και ένα πρόσφατο, εξοργιστικό κρούσμα: Πρόκειται για τα πολλά και μεγάλα πεύκα που κόπηκαν στο στρατόπεδο Μακεδονομάχων, θέμα στο οποίο εμπλέκεται (τυπικά μόνο) το Δασαρχείο Κοζάνης.
Στο στρατόπεδο λοιπόν σε πρώτη φάση καρατομήθηκαν στη νότια πλευρά 15-20 δέντρα με πιθανότερη αιτία την «επικινδυνότητα» και την «πυροπροστασία». Η Οικολογική Κίνηση, γνωρίζοντας ότι το Δασαρχείο έδωσε την άδεια υλοτόμησης, κατέθεσε αμέσως Αίτηση (2-4-24) ζητώντας να μάθει αν υπήρξε μαρκάρισμα δέντρων, επίβλεψη και αυτοψία. Το Δασαρχείο απάντησε ότι «η έκταση του «στρατοπέδου δεν υπάγεται στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας». Παρόλα αυτά έδωσε άδεια κοπής δέντρων που θεωρήθηκαν επικίνδυνα «καθ΄ υπόδειξη του αιτούντα». Κοντολογίς το Δασαρχείο αποδέχτηκε ό,τι ζήτησε ο Στρατός δίνοντας μια άδεια, για να είναι τυπικά εντάξει, χωρίς όμως να μπει στην ουσία του πράγματος και να ελέγξει εξονυχιστικά αν όντως συνέτρεχαν «λόγοι προστασίας και επικινδυνότητας».
Μετά τη συνάντηση με το Δασαρχείο μείναμε με την εντύπωση ότι το πράμα θα σταματούσε εκεί. (Δεν μας είχαν στείλει ακόμη την άδεια του Δασαρχείου που μιλούσε για 59 δέντρα !! ). Δυστυχώς, ύστερα από 3-4 ημέρες ακολούθησε νέα κοπή δεκάδων μεγάλων δέντρων. Ξυρίστηκαν εκ βάθρων και δύο πευκώνες (ο ένας δίπλα στην εκκλησία) με μεγάλα δέντρα διαμέτρου μέχρι κι ένα μέτρο !
Εικόνα από to GoogleMaps. Κεντρικό τμήμα στρατοπέδου. Στις μαρκαρισμένες περιοχές έχουν κοπεί όλα τα δέντρα
Ο συνολικός αριθμός των δέντρων που κόπηκαν είναι περίπου 70. Σε αυτά να προστεθούν και αρκετά δέντρα που κόπηκαν στη βορειοανατολική, βόρεια και δυτική πλευρά, κατά μήκος της περίφραξης εσωτερικά. Οι συστάδες πεύκων και τα μοναχικά δέντρα που ξυρίστηκαν αθροίζουν μια έκταση ίση σχεδόν με το πάρκο του Αγίου Δημητρίου !!
Γνωρίζουμε ότι στα πλαίσια των μέτρων πυροπροστασίας δόθηκαν εντολές στους διοικητές στρατοπέδων για υλοτομήσεις δέντρων, οι οποίες όμως είναι υπερβολικές και αψυχολόγητες. Καταλαβαίνουμε ότι οι δασικές πυρκαγιές έχουν αυξηθεί κατακόρυφα λόγω της καταστροφής του κλίματος. (Φέτος από το Μάρτη έχουμε καθημερινά δεκάδες πυρκαγιές. Ήδη το ένα μετά το άλλο τα κόμματα προτείνουν να μετατεθεί πολύ νωρίτερα η αντιπυρική περίοδος). Κατανοούμε ότι προκειμένου να μην έχουμε τα περσινά χάλια, θα πρέπει να γίνουν καλύτερα σχεδιασμένες αντιπυρικές ζώνες. Όμως αυτό γίνεται κατά περίπτωση. Όχι με οριζόντια μέτρα και με κινήσεις πανικού. Δεν μπορεί να απαιτεί η κυβέρνηση να γίνουν αντιπυρικές ζώνες πλάτους 100 μέτρων (!!) γύρω από τα στρατόπεδα θυσιάζοντας εκατόμβες δέντρων. (Σημ. Τα 100 μέτρα δεν είναι σχήμα λόγου. Τόσο ορίζουν οι εντολές του Υπουργείου Άμυνας, με βάση τη ..συνταγή «καήκαμε στο γάλα, γι’ αυτό φυσάμε και στο γιαούρτι» !)
Οι καταχρηστικές αυτές υλοτομήσεις έχουν προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις σε όλη τη χώρα. Στην Άρτα η κοπή δέντρων περιμετρικά του Στρατοπέδου Βερση, απειλεί όλο το περιαστικό δάσος στην άνω πόλη. Υπάρχουν σχετικές καταγγελίες από αυτοδιοικητικούς και κατοίκους. Η εφημερίδα «Ηχώ της Άρτας» αναφέρει χαρακτηριστικά ότι «πρόκειται για μια ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ και προφανώς αυτοί που δίνουν τέτοιες εντολές δεν έχουν ιδέα για τις ιδιαιτερότητες της κάθε περιοχής»
Στο Στρατόπεδο Προκοπίδη στο Δρυμό Θεσσαλονίκης έχει αποφασιστεί η κοπή 500 δέντρων εντός του στρατοπέδου, κυρίως πεύκων και ελάτων. Η κοπή θα επεκταθεί και περιφερειακά. Πληροφορίες αναφέρουν μαζικές καρατομήσεις και στο στρατόπεδο Ράμναλη στο Λαγκαδά. Επίσης στο Στρατόπεδο Κλεισάρη στις Σέρρες κομμένοι κορμοί δέντρων έχουν ήδη στοιβαχτεί στο μέσον του στρατοπέδου. Κι ενώ στις περιοχές αυτές είχαμε διαμαρτυρίες και δημοσιεύματα, στην Κοζάνη δεν υπήρξε καμιά θεσμική αντίδραση.
Οι δασικές υπηρεσίες σε όλη τη χώρα διαφωνούν «σιωπηρά» με αυτές τις ισοπεδωτικές λογικές που θυσιάζουν δυσανάλογα μεγάλο μέρος δασικού κεφαλαίου. Όμως η διαφωνία μένει «εντός των τειχών» αφού το Υπουργείο τους (ΥΠΕΝ) δεν αντιδρά και συνεπώς η επέλαση των αλυσοπρίονων συνεχίζεται. Παρόλα αυτά κατά τόπους οι δασικοί προσπαθούν να περιορίσουν το κακό. Στο στρατόπεδο Μακεδονομάχων δεν έγινε (ακόμη) αποψίλωση περιμετρικά. Αν γίνει κι αυτή, τότε καταστρέφεται σχεδόν το μισό δασάκι στο υπαίθριο δημοτικό θέατρο της πόλης ! Στο στρατόπεδο Βαθυλάκκου όμως το κακό έγινε και «ξυρίστηκε» μεγάλη δενδρώδης έκταση.
Είναι καιρός λοιπόν και το Υπουργείο Περιβάλλοντος ΥΠΕΝ να αναλάβει τις ευθύνες του και να μην εκχωρεί αβλεπί τις τύχες του δασικού πλούτου της χώρας στο Υπουργείο Άμυνας.
Επιδιώξαμε μια συνάντηση με τη Διοίκηση του Στρατοπέδου Μακεδονομάχων, αλλά παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες του Λ. Ιωαννίδη (πρώην δημάρχου), δεν υπήρξε ανταπόκριση.
Κατόπιν τούτων ζητούμε :
- Από το Δασαρχείο Κοζάνης και τη Διοίκηση του στρατοπέδου να απαντήσουν γιατί κόπηκαν τόσα πολλά δέντρα. Ακόμη κι αν η αιτιολογία είναι οι «άνωθεν διαταγές», πρέπει να μας εξηγήσουν γιατί «εκτελέστηκαν» οι δύο πευκώνες που ήταν ΜΕΣΑ στο στρατόπεδο, (όχι έξω από την περίφραξη). Ο ένας μάλιστα πευκώνας ήταν κάπου στο κέντρο και απείχε 200 μέτρα από την περίφραξη. Έγινε έλεγχος σε όλες τις φάσεις της υλοτόμησης ; Δεν μπορεί σε τέτοιες σοβαρές περιπτώσεις να δίνεται μια τυπική άδεια από το δασαρχείο και η επιλογή των δέντρων που θα κοπούν να επαφίεται «χαλαρά» στο Στρατό.
- Να αποδοθούν ευθύνες, όπου και αν προκύπτουν. (Όσο για τις πολιτικές ευθύνες θα ήταν ..έκπληξη να καταλογιστούν)
- Να πάρει άμεσα θέση ο Δήμος Κοζάνης. Μπορεί τυπικά το πράσινο του στρατοπέδου να μην υπάγεται στην αρμοδιότητά του (καθότι εκτός οικισμού), αλλά ως πνεύμονας πρασίνου της πόλης ΑΝΗΚΕΙ ΟΡΓΑΝΙΚΑ στην ΚΟΖΑΝΗ. Εδώ και χρόνια ακούμε ότι θα αποδοθεί στο Δήμο η τεράστια έκταση του στρατοπέδου, το οποίο πρακτικά είναι ανενεργό. (Επί τη ευκαιρία το αίτημα πρέπει να φρεσκαριστεί γιατί έχει κολλήσει). Ενδιαφέρει λοιπόν το Δήμο (και πολύ μάλιστα) το ποιες παρεμβάσεις γίνονται και ειδικά στο πράσινο, διότι ένας χώρος που πρόκειται να δοθεί ως πάρκο ή για αθλητικές δραστηριότητες και αναψυχή δεν μπορεί να αποψιλώνεται «κατά βούληση» από τους σημερινούς και προσωρινούς χρήστες του. Ομοίως το θέμα αφορά και τους βουλευτές μας. Τι άποψη έχουν ;
- Να γίνει αυτοψία, στην οποία να είναι παρών και εκπρόσωπος του Δήμου Κοζάνης. Μπορεί η παρουσία του δήμου να μην προβλέπεται από το νόμο, αλλά εάν το Δασαρχείο και ο ταξίαρχος θεωρούν ότι δεν έχουν τίποτα να κρύψουν, τότε ας επιτρέψουν για λόγους διαφάνειας την ΑΤΥΠΗ παρουσία του δήμου στην αυτοψία (ως παρατηρητή) και -γιατί όχι- και της Οικολογικής Κίνησης. Με την ευκαιρία αυτή (ξανα)προτείνουμε να υπάρξει μια μόνιμη συνεργασία Δασαρχείου και Δήμου με αλληλοενημέρωση και συμπληρωματικότητα, ειδικά στα θέματα καταχρηστικής υλοτόμησης, όπου κανείς δεν περισσεύει και όπου καμιά Υπηρεσία δεν πρέπει να οχυρώνεται πίσω από τα στενά υπηρεσιακά της καθήκοντα. Ιδιαίτερα για τα αστικά δάση και τις συστάδες, που είναι οι πνεύμονες πρασίνου της πόλης, πρέπει να γίνουμε όλοι μια γροθιά.
ΥΓ. Αποδεικτικό υλικό για την έκταση της αποψίλωσης υπάρχει και είναι διαθέσιμο σε κάθε αρμόδια Αρχή.
Οικολογική Κίνηση Κοζάνης
