Διευκρινήσεις σχετικά με το νέο τρόπο πληρωμής παροχών και επιδομάτων μέσω της προπληρωμένης κάρτας και με αφορμή δημοσιεύματα, έδωσαν η Γενική Γραμματεία Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας και η Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης.
Ειδικότερα ενημερώνουν για τα εξής:
Στο πλαίσιο των μεταρρυθμίσεων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τέθηκε σταδιακά σε εφαρμογή από τις 15.03.2025 νέος τρόπος πληρωμής συνολικά 19 παροχών σε χρήμα, επιδομάτων και οικονομικών ενισχύσεων που καταβάλλονται από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) και τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ).
Ειδικότερα, προβλέπεται η καταβολή τους μέσω πίστωσης σε ειδική προπληρωμένη κάρτα, η οποία εκδίδεται από Πάροχο Υπηρεσιών Πληρωμών (τράπεζες), στον οποίο ο δικαιούχος τηρεί ενεργό λογαριασμό πληρωμών (IBAN).
Σε κάθε δικαιούχο αντιστοιχεί μία και μοναδική προπληρωμένη κάρτα για την καταβολή του συνόλου των κοινωνικών του παροχών που εμπίπτουν στο νέο τρόπο πληρωμής. Οι δικαιούχοι έχουν τη δυνατότητα ανάληψης μετρητών έως 50% του ποσού κάθε καταβαλλόμενου επιδόματος, ενώ το υπόλοιπο δαπανάται αποκλειστικά μέσω της χρήσης της προπληρωμένης κάρτας.
Η προπληρωμένη κάρτα θεσπίστηκε με το άρθρο 152 του ν. 5078/2023, το οποίο τροποποιήθηκε με το άρθρο 23 του ν. 5178/2025 και έχει ως στόχο την απλοποίηση και τον εκσυγχρονισμό της καταβολής των παροχών στους δικαιούχους, αλλά και την ενίσχυση της διαφάνειας των συναλλαγών μέσω ηλεκτρονικών πληρωμών. Η καταβολή των επιδομάτων μέσω προπληρωμένων καρτών διευκολύνει τους δικαιούχους καθώς τυχόν αλλαγές στα επιδόματα που λαμβάνουν δεν θα αυξάνουν τη γραφειοκρατία για αυτούς, αφού τα ποσά θα πιστώνονται όλα στην ίδια προπληρωμένη κάρτα. Η κάρτα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για κάθε είδους ηλεκτρονική αγορά προϊόντων ή υπηρεσιών, εξαιρουμένων των συναλλαγών που αφορούν σε αγορά όπλων και τυχερά παίγνια.
Η προπληρωμένη κάρτα, επιπλέον, προσφέρει τη δυνατότητα να γνωρίζει η Πολιτεία τις επιδοματικές παροχές που λαμβάνει ή έχει λάβει ο κάθε πολίτης. Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και το υπό σύσταση Εθνικό Μητρώο Επιδομάτων και Παροχών. Συνεπώς, ο σκοπός του νομοθέτη δεν εξαντλείται στην συγκέντρωση των επιδομάτων σε ένα μέσο πληρωμής και στην πάταξη της φοροδιαφυγής, αλλά και στην διαμόρφωση μιας συνολικής εικόνας για τις δαπάνες κοινωνικής πολιτικής, τις ανάγκες των πολιτών και τον σχεδιασμό πολιτικών για την αντιμετώπισή τους.
Σημειώνεται ακόμη ότι η χρήση προπληρωμένης κάρτας δεν είναι μία καινοφανής πρακτική. Ξεκίνησε αρχικά από την καθολική εφαρμογή του προγράμματος του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος (πρώην Κ.Ε.Α.) το 2017. Και σε εκείνη την περίπτωση το 50% του ποσού που δικαιούταν κάποιος έπρεπε να δαπανηθεί μέσω προπληρωμένης κάρτας.
Προκειμένου να λειτουργήσει απρόσκοπτα το νέο σύστημα, μία σειρά από ειδικές πρόνοιες έχουν ληφθεί προκειμένου να διασφαλιστεί ότι δεν θα δημιουργηθούν προβλήματα στους δικαιούχους. Συγκεκριμένα:
• Εξαιρέθηκαν τα αναπηρικά επιδόματα από την καταβολή τους μέσω προπληρωμένης κάρτας
• Τα άτομα με οπτική αναπηρία εξαιρούνται από την έκδοση προπληρωμένης κάρτας.
Μέχρι στιγμής έχουν γίνει συνολικά 906.304 πιστώσεις σε προπληρωμένες κάρτες.
Σχετικά με τυχόν παράπονα πολιτών που αφορούν στο νέο τρόπο πληρωμής μέσω προπληρωμένης κάρτας, αυτά αξιολογούνται από τις υπηρεσίες της ΔΥΠΑ και του ΟΠΕΚΑ και εάν διαπιστωθεί η ανάγκη για επιμέρους τροποποιήσεις προς διευκόλυνση συγκεκριμένων ομάδων δικαιούχων, εντός του πλαισίου της μεταρρύθμισης, αυτές θα ανακοινωθούν.
