Σε φάση αξιοποίησης περνούν δεσμευμένα ακίνητα, πολυτελή αυτοκίνητα, σκάφη, έργα τέχνης αλλά και μεγάλα χρηματικά ποσά τα οποία προέρχονται από εγκληματικές δραστηριότητες και για χρόνια παρέμεναν ανενεργά. Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποιεί το σχέδιο για τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων που δημεύονται μετά από αποκάλυψη υποθέσεων ξεπλύματος μαύρου χρήματος και εμπορίας ναρκωτικών, μέχρι απάτη, λαθρεμπόριο και φοροδιαφυγή.
Η αρχή γίνεται με τη σύσταση 12μελούς ειδικής ομάδας εργασίας, η οποία αναλαμβάνει την εκπόνηση του πλαισίου λειτουργίας για το νέο Κεντρικό Μητρώο Δεσμευμένων και Δημευμένων Περιουσιακών Στοιχείων. Το ηλεκτρονικό αυτό εργαλείο θα αποτελέσει τον κόμβο παρακολούθησης και διαχείρισης όλων των περιουσιακών στοιχείων που έχουν περάσει προσωρινά ή οριστικά στην κυριότητα του Δημοσίου λόγω εγκληματικών ενεργειών.
Το θεσμικό πλαίσιο
Το υφιστάμενο νομικό οπλοστάσιο δίνει τη δυνατότητα στο Δημόσιο να προχωρήσει σε αξιοποίηση κινητών και ακινήτων, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
– Πωλήσεις κινητών άνω των 300.000 ευρώ (έργα τέχνης, άυλοι τίτλοι κ.ά.) επιτρέπονται μόνο μετά από αμετάκλητη απόφαση δήμευσης, εκτός αν συντρέχουν λόγοι επείγουσας εκποίησης (π.χ. κινδύνου απαξίωσης).
– Δημόσιες παραχωρήσεις σε φορείς του Δημοσίου, Σώματα Ασφαλείας, κοινωνικές υπηρεσίες ή ΟΤΑ, με δωρεάν ή συμβολικό αντίτιμο.
– Δημοπρασίες με ελάχιστο τίμημα στο 85% της εκτιμώμενης αξίας, με δυνατότητα επαναπροσδιορισμού της τιμής αν η διαδικασία αποτύχει για τρεις διαδοχικούς γύρους.
– Μισθώσεις ακινήτων όπου υπάρχουν ενεργές συμβάσεις: Τα μισθώματα συνεχίζουν να καταβάλλονται σε ειδικούς λογαριασμούς μέχρι να ξεκαθαρίσει η δικαστική πορεία.
– Κατάθεση χρηματικών ποσών στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, με τα έσοδα από μισθώσεις και εκποιήσεις να διατηρούνται σε υπολογαριασμούς υπέρ των τελικών δικαιούχων.
Ο ρόλος της ΕΤΑΔ
Η Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ) αποκτά καίριο ρόλο στη διαδικασία, καθώς αναλαμβάνει τη διαχείριση και αξιοποίηση των δεσμευμένων ακινήτων. Είτε πρόκειται για μίσθωση είτε για παραχώρηση χρήσης, κάθε ενέργεια θα γίνεται με οικονομικό αντίκρισμα και γνώμονα τη βέλτιστη αξιοποίηση των ακινήτων.
Στόχος του σχεδίου είναι να αποτραπεί η μακρόχρονη ακινησία και απαξίωση των δημευμένων περιουσιακών στοιχείων και να διασφαλιστεί ότι η δημόσια περιουσία, ακόμη και όταν προέρχεται από εγκληματικές δραστηριότητες, μπορεί να μετατραπεί σε πηγή εσόδων και κοινωνικής ανταποδοτικότητας.
Το Μητρώο
Το υπό δημιουργία Κεντρικό Μητρώο θα περιλαμβάνει κάθε τύπο δεσμευμένου ή δημευμένου περιουσιακού στοιχείου – από τραπεζικούς λογαριασμούς και τίτλους μέχρι ακίνητα και μεταφορικά μέσα. Το σύστημα θα διαλειτουργεί με τις αρμόδιες δικαστικές, αστυνομικές, φορολογικές και τελωνειακές αρχές, ενώ θα ορίζονται διαβαθμισμένα δικαιώματα πρόσβασης για τους εμπλεκόμενους φορείς. Η ομάδα εργασίας θα υποβάλει σχέδιο υπουργικής απόφασης για τη συγκρότηση και λειτουργία του Μητρώου, θέτοντας έτσι τις βάσεις για ένα σύγχρονο, διαφανές και αποδοτικό σύστημα διαχείρισης του «γκρίζου» αποτυπώματος του οικονομικού εγκλήματος.
