Η αξιοποίηση των αγροδασικών συστημάτων για την ενίσχυση της κλιματικής ανθεκτικότητας και τη βιώσιμη ανάπτυξη της γεωργικής παραγωγής βρέθηκε στο επίκεντρο του 2ου Πανελλήνιου Αγροδασικού Συνεδρίου, που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, στην Κοζάνη.
Με κεντρικό θέμα «Αγροδασικά Συστήματα και Κλιματική Ανθεκτικότητα», η τριήμερη διοργάνωση ανέδειξε τις δυνατότητες αξιοποίησης της αγροδασοπονίας απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις του πρωτογενούς τομέα, μέσα από την επιστημονική προσέγγιση και την εφαρμογή σύγχρονων πρακτικών διαχείρισης της αγροτικής γης.
Το συνέδριο συνδιοργανώθηκε από το Ελληνικό Αγροδασικό Δίκτυο, τη Σχολή Γεωπονικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.
Από την επιστημονική γνώση στην αγροτική πρακτική
Στο επίκεντρο των εργασιών βρέθηκαν τα αγροδασικά συστήματα, τα οποία συνδυάζουν δέντρα με γεωργικές καλλιέργειες ή κτηνοτροφικές δραστηριότητες στην ίδια έκταση, δημιουργώντας δυνατότητες για αποδοτικότερη αξιοποίηση της γης και διατήρηση των φυσικών πόρων.
Οι επιστημονικές ενότητες κάλυψαν ζητήματα κλιματικής αλλαγής και δέσμευσης άνθρακα, προστασίας της βιοποικιλότητας, αναγέννησης του εδάφους και διαχείρισης των υδάτινων πόρων. Παρουσιάστηκαν επίσης θεματικές που αφορούν παραδοσιακά και σύγχρονα αγροδασικά συστήματα, τις οικονομικές τους δυνατότητες, τη σύνδεσή τους με την Κοινή Αγροτική Πολιτική και την αξιοποίηση νέων τεχνολογιών.
Η εφαρμογή αυτών των πρακτικών αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις ορεινές και περιβαλλοντικά ευαίσθητες περιοχές, όπου η εγκατάλειψη γεωργικών εκτάσεων και η υποβάθμιση του εδάφους επηρεάζουν τις παραγωγικές δυνατότητες.
Η σύνδεση της έρευνας με τις ανάγκες της παραγωγής
Ο Κοσμήτορας της Σχολής Γεωπονικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Φωκίων Παπαθανασίου, επισημαίνει:
«Η προσαρμογή της γεωργίας στην κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί μια μελλοντική πρόκληση, αλλά μια ανάγκη που αφορά άμεσα την αγροτική παραγωγή. Τα αγροδασικά συστήματα προσφέρουν πρακτικές δυνατότητες για την προστασία των φυσικών πόρων και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των καλλιεργειών. Για τη Δυτική Μακεδονία, που βρίσκεται σε μια περίοδο παραγωγικού μετασχηματισμού, η αξιοποίηση αυτών των δυνατοτήτων αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Η δική μας προτεραιότητα, ως Σχολή Γεωπονικών Επιστημών, είναι η επιστημονική γνώση να φτάνει στον παραγωγό, να ανταποκρίνεται στις πραγματικές του ανάγκες και να μετατρέπεται σε εφαρμόσιμες λύσεις».
Η σημασία για τη Δυτική Μακεδονία
Η φιλοξενία του συνεδρίου στην Κοζάνη έφερε στο προσκήνιο τις προοπτικές της αγροδασοπονίας για τη Δυτική Μακεδονία, σε μια περίοδο κατά την οποία η περιοχή επαναπροσδιορίζει το παραγωγικό της μοντέλο. Η διαφοροποίηση των καλλιεργειών, η αξιοποίηση της αγροτικής γης και η ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων αποτελούν πεδία στα οποία η γεωπονική έρευνα μπορεί να έχει ουσιαστική συμβολή.
Η συμμετοχή της Σχολής Γεωπονικών Επιστημών στη συνδιοργάνωση εντάσσεται στην προσπάθεια του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας να ενισχύσει την παρουσία του σε ζητήματα που αφορούν την τοπική οικονομία και να διευρύνει τη συνεργασία του με τον αγροτικό κόσμο.
Η διοργάνωση υποστηρίχθηκε από την Αντιπεριφέρεια Κοζάνης, τον Δήμο Κοζάνης, τον Δήμο Εορδαίας, το Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος, τη Διεύθυνση Δασών Κοζάνης, τη Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας Π.Ε. Κοζάνης και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας.
