Μια νέα επιστημονική μελέτη φέρνει στο προσκήνιο έναν απρόσμενο σύμμαχο στην έγκαιρη ανίχνευση της νόσου Αλτσχάιμερ: την όσφρηση. Όπως διαπιστώνουν Αμερικανοί ερευνητές, η πρόωρη απώλεια της αίσθησης της όσφρησης μπορεί να προμηνύει την εμφάνιση της εκφυλιστικής αυτής νόσου του εγκεφάλου, πολύ πριν εκδηλωθούν τα πρώτα συμπτώματα.
Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Neurology, επικεντρώνεται στον ρόλο ενός συγκεκριμένου γονιδίου, του APOE e4, το οποίο έχει ήδη συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της Αλτσχάιμερ. Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα άτομα που φέρουν αυτό το γονίδιο παρουσιάζουν απώλεια όσφρησης νωρίτερα από το συνηθισμένο — σε κάποιες περιπτώσεις ακόμη και δεκαετίες πριν την εκδήλωση γνωστικής εξασθένησης.
Ο επικεφαλής της μελέτης, δρ. Matthew GoodSmith από το Πανεπιστήμιο του Σικάγο, εξηγεί πως η αξιολόγηση της ικανότητας ανίχνευσης οσμών ενδέχεται στο μέλλον να εξελιχθεί σε ένα πολύτιμο εργαλείο πρόβλεψης νοητικών διαταραχών. «Τα αποτελέσματά μας είναι ενθαρρυντικά. Αν και απαιτείται περισσότερη έρευνα, ανοίγει ένας δρόμος για τη διάγνωση της νόσου σε προκλινικό στάδιο», σημειώνει.
Στο πλαίσιο της μελέτης, οι επιστήμονες παρακολούθησαν πάνω από 865 ενήλικες επί πέντε χρόνια, αναλύοντας το DNA τους και ελέγχοντας περιοδικά την ικανότητά τους να αναγνωρίζουν και να περιγράφουν διάφορες μυρωδιές. Τα ευρήματα δείχνουν ότι τα άτομα με το γονίδιο APOE e4 εμφάνιζαν απώλεια όσφρησης μεταξύ 65 και 69 ετών, ενώ οι φορείς μιας λιγότερο επιθετικής παραλλαγής άρχιζαν να χάνουν την όσφρησή τους αργότερα, κοντά στην ηλικία των 75 ετών.
Μάλιστα, όσοι έφεραν τη μετάλλαξη του γονιδίου είχαν 37% λιγότερες πιθανότητες να εντοπίζουν διαφορετικές οσμές σε σύγκριση με τους υπόλοιπους, ενώ η έκπτωση στην όσφρηση εξελισσόταν ταχύτερα μόλις ξεκινούσε.
Παρότι οι γνωστικές ικανότητες όλων των συμμετεχόντων ήταν παρόμοιες στην έναρξη της έρευνας, στην πορεία διαπιστώθηκε ότι όσοι έφεραν το επίμαχο γονίδιο εμφάνισαν ταχύτερη επιδείνωση της μνήμης και της σκέψης.
«Η σύνδεση της όσφρησης με τις νευροεκφυλιστικές διεργασίες δεν είναι καινούργια, ωστόσο η μελέτη μας προσφέρει νέες ενδείξεις για τον τρόπο με τον οποίο συγκεκριμένα γονίδια επηρεάζουν αυτόν τον μηχανισμό», καταλήγει ο δρ. GoodSmith.
Η επιστημονική κοινότητα εκτιμά ότι η αναγνώριση τέτοιων πρώιμων βιοδεικτών μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για πιο στοχευμένες παρεμβάσεις, πριν η νόσος Αλτσχάιμερ εξελιχθεί σε μη αναστρέψιμο στάδιο.
