Ενεργοποιήθηκαν οι νέες ρυθμίσεις που αλλάζουν ουσιαστικά το τοπίο στη διαχείριση οφειλών προς δήμους και τα νομικά τους πρόσωπα, δίνοντας σε χιλιάδες οφειλέτες τη δυνατότητα να ρυθμίσουν χρέη άνω των 10.000 ευρώ μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, ακόμη και αν έχουν ήδη βρεθεί αντιμέτωποι με κατασχέσεις ή άλλα αναγκαστικά μέτρα.
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων κοινοποίησε τις διατάξεις των άρθρων 35 και 46 του ν. 5270/2026, οι οποίες στοχεύουν αφενός στη διευκόλυνση των πολιτών και των επιχειρήσεων και αφετέρου στη βελτίωση της εισπραξιμότητας των δημοτικών εσόδων.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, οι οφειλές προς δήμους και δημοτικά νομικά πρόσωπα που υπερβαίνουν το όριο των 10.000 ευρώ μπορούν πλέον να υπαχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό, ακόμη και αν ο δήμος έχει ήδη προχωρήσει σε κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών, δεσμεύσεις απαιτήσεων ή άλλα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης.
Μέχρι σήμερα, η ύπαρξη τέτοιων μέτρων λειτουργούσε αποτρεπτικά για πολλούς οφειλέτες, οι οποίοι δεν είχαν ουσιαστική δυνατότητα ένταξης σε οργανωμένη ρύθμιση.
Κεντρική αλλαγή που εισάγει ο ν. 5270/2026 είναι ότι οι συγκεκριμένες οφειλές βεβαιώνονται πλέον στη φορολογική διοίκηση και αντιμετωπίζονται ως οφειλές προς το Δημόσιο αποκλειστικά και μόνο για τον σκοπό της ρύθμισής τους μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού. Η ΑΑΔΕ αναλαμβάνει τη διαχείριση της διαδικασίας, εισπράττει τα ποσά που καταβάλλονται στο πλαίσιο της ρύθμισης, παρακρατεί ποσοστό 5% ως διαχειριστικό κόστος και αποδίδει το υπόλοιπο στους δήμους ή τα νομικά τους πρόσωπα εντός 60 ημερών από την είσπραξη.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόβλεψη για την αναστολή και άρση των αναγκαστικών μέτρων. Με την οριστική υποβολή της αίτησης στον εξωδικαστικό μηχανισμό, «παγώνουν» τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης που έχουν επιβληθεί από τους δήμους, ενώ με τη σύναψη σύμβασης αναδιάρθρωσης τα μέτρα αυτά αίρονται πλήρως. Αυτό προσφέρει ουσιαστική ανάσα ρευστότητας σε οφειλέτες που μέχρι σήμερα έβλεπαν λογαριασμούς δεσμευμένους και περιουσιακά στοιχεία υπό πίεση. Παράλληλα, ο νόμος διασφαλίζει τα συμφέροντα των δήμων, καθώς σε περίπτωση που η ρύθμιση ακυρωθεί ή ανατραπεί, έχουν το δικαίωμα να επανεκκινήσουν άμεσα τις διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης.
Ακόμη, ο ν. 5270/2026 ορίζει ότι η ισχύς των νέων διατάξεων αρχίζει από τη δημοσίευση του νόμου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά σε επιμέρους ρυθμίσεις. Οι αλλαγές αυτές εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλέγμα παρεμβάσεων για πιο αποτελεσματική και κεντρικά οργανωμένη διαχείριση δημοσίων και δημοτικών οφειλών, με στόχο να συνδυαστεί η δημοσιονομική πειθαρχία με πιο ρεαλιστικές λύσεις για τους οφειλέτες.
Παραδείγματα
Ένας επιχειρηματίας που χρωστά 25.000 ευρώ σε δήμο από απλήρωτα δημοτικά τέλη και έχει ήδη υποστεί κατάσχεση τραπεζικού λογαριασμού, μπορεί πλέον να υποβάλει αίτηση στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Με την αίτηση, η κατάσχεση αναστέλλεται και, εφόσον επιτευχθεί συμφωνία ρύθμισης, αίρεται οριστικά.
Ένας ιδιώτης με οφειλή 12.000 ευρώ προς δημοτική επιχείρηση, η οποία έχει επιβαρυνθεί με προσαυξήσεις και βρίσκεται ήδη σε διαδικασία αναγκαστικής είσπραξης, αποκτά τη δυνατότητα να ρυθμίσει το σύνολο του ποσού μέσω του εξωδικαστικού, χωρίς να χρειάζεται ξεχωριστή διαπραγμάτευση με τον δήμο.
Μια εταιρεία που καταλήγει σε συμφωνία αναδιάρθρωσης της οφειλής της μέσω του εξωδικαστικού βλέπει όλα τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης να αίρονται. Οι δόσεις που καταβάλλει εισπράττονται από την ΑΑΔΕ, η οποία αποδίδει τα χρήματα στον δήμο εντός 60 ημερών, εξασφαλίζοντας σταθερή ροή εσόδων.
