Για να μάθουμε να διαχειριζόμαστε το θυμό μέσα μας, πρέπει πρώτα να τον κατανοήσουμε.
Τι είναι τελικά ο θυμός; Ο θυμός είναι ένα έντονο αρνητικό συναίσθημα που προκύπτει ως αποτέλεσμα αυτού που θεωρούμε ως απειλή ή ως αθέμιτη μεταχείριση προς τις δικές μας επιθυμίες και τους στόχους. Το συναίσθημα του θυμού συνήθως απευθύνεται σε τρίτους, περιλαμβάνει αλλαγές στις φυσιολογική μας ψυχολογία και στη διαδικασία της σκέψης μας.
Αν και ο θυμός θεωρείται αρνητικό συναίσθημα, τα στοιχεία έχουν δείξει πως είναι φυσιολογικό κάποιος να βιώνει το αίσθημα θυμού μερικές φορές μέσα στην ημέρα, έως και μερικές φορές μες την εβδομάδα. Αυτό σημαίνει πως υπάρχει πολύ συσσωρευμένος θυμός σε αρκετούς, τον οποίο δεν μπορούν να το διαχειριστούν. Τι χρειάζεται σε αυτή την περίπτωση;
Η σημασία της διαχείρισης θυμού
Πολλά αρνητικά συναισθήματα όπως η θλίψη, η ντροπή ή ο φόβος μας κάνουν να θέλουμε να τρέξουμε και να κρυφτούμε από τα πραγματικά μας προβλήματα. Όχι όμως θυμός. Ο θυμός μας κάνει να θέλουμε να πλησιάσουμε και να αντιμετωπίσουμε τους “εχθρούς” μας. Αυτό δίνει μια ιδιαίτερη αίσθηση στο αρνητικό συναίσθημα του θυμού. Είναι σημαντικό να το διαχειριστούμε έτσι ώστε να μην εκφράσουμε υπερβολικά τον θυμό μας, αλλά πρέπει επίσης να είμαστε προσεκτικοί για να μην καταστέλλουμε τον θυμό μας, καθώς αυτό μπορεί να είναι επίσης κακό για τη ψυχική μας υγεία. Ο θυμός φαίνεται να είναι πιο ευεργετικός όταν διαχειρίζεται και εκφράζεται με ελεγχόμενο και θετικό τρόπο.
Τα αρνητικά συναισθήματα θυμού προς διαχείριση μπορεί να περιλαμβάνουν:
- Εκνευρισμό
- Περιφρόνηση
- Προσβολή
- Μανία
- Πικρία
- Μνησικακία
Κάθε ένα από αυτά τα συναισθήματα πιστεύεται ότι σχετίζεται στενά με τον θυμό και μπορεί να τείνουμε να εκφράζουμε μερικά από αυτά τα συναισθήματα περισσότερο από κάποια άλλα.
Διαχείριση θυμού εξωτερικά
Όταν σκεφτόμαστε για παράδειγμα έναν χαρακτήρα κινουμένων σχεδίων που αποτυπώνεται με ένα κατακόκκινο πρόσωπο και αυτιά που ατμίζουν, τότε σκεφτόμαστε την εξωτερική προβολή του θυμού. Αυτός ο τύπος θυμού εκφράζεται προς τα έξω. Ο θυμός μπορεί να οδηγήσει σε προκλήσεις στις διαπροσωπικές σχέσεις και στην εργασία. Ποιος θέλει να είναι κοντά σε κάποιον που φωνάζει και είναι νευρικός όλη την ώρα; Μπορεί αυτό το άτομο να χρειαστεί διαχείριση θυμού όταν ο θυμός είναι πολύ συχνός, πολύ έντονος, πολύ παρατεταμένος και ανεξέλεγκτος.
Σίγουρα σε μια τέτοια περίπτωση θα μπορούσε να αναζητήσει τη βοήθεια ενός ψυχαναλυτή, ο οποίος θα του παρείχε την απαραίτητη βοήθεια ώστε να διαχειριστεί και να επιλύσει το πρόβλημα που αντιμετωπίζει. Κορυφαίοι ψυχαναλυτές στην Αθήνα βρίσκονται πάντοτε διαθέσιμοι για οποιοδήποτε πρόβλημα διαχείρισης θυμού αντιμετωπίζετε, ώστε να επιλύσετε στοχευμένα αυτό το σημαντικό πρόβλημα που μπορεί να δηλητηριάσει τις κοινωνικές σας συναναστροφές.
Διαχείριση θυμού εσωτερικά
Όταν σκεφτόμαστε τη διαχείριση του θυμού, συνήθως δεν σκεφτόμαστε τους ανθρώπους που καταστέλλουν τον θυμό τους. Ακόμα κι όταν αγανακτούν εσωτερικά σε συνθήκες παρενόχλησης, δεν αποκρίνονται με θυμό. Η καταστολή του θυμού τους μπορεί επίσης να έχει αρνητικές συνέπειες. Ο θυμός σχετίζεται με αυξημένη υπέρταση όταν ο θυμός δεν αποβάλλεται από το εσωτερικό.
Εκπαίδευση διαχείρισης θυμού
Η διαχείριση θυμού γενικά διδάσκεται στο πλαίσιο μιας τάξης ή μιας ομάδας. Ο στόχος είναι να διαμοιραστούν οι πληροφορίες, να παραχθούν νέες προοπτικές και να βοηθηθούν τα άτομα ώστε να εξασκήσουν τις στρατηγικές διαχείρισης θυμού. Αυτή η προσέγγιση παρέχει το κατάλληλο υπόβαθρο για να βοηθήσει τους ανθρώπους να κατανοήσουν, να ασκήσουν κριτική και να “συγκρουστούν” μέσω ρόλων και σεναρίων.
Για τη διαχείριση του θυμού, πιθανότατα ο καθένας επωφελείται από διαφορετικές στρατηγικές. Για παράδειγμα, όσοι εκφράζουν τον θυμό τους υπερβολικά μπορεί να χρειαστεί να αναπτύξουν γνωστικές δεξιότητες για να επαναδιαμορφώσουν τις εμπειρίες τους και να ρυθμίσουν τα συναισθήματά τους. Από την άλλη πλευρά, όσοι καταστέλλουν τον θυμό τους μπορεί να χρειαστεί να μάθουν πώς να επικοινωνούν πιο άμεσα τον θυμό τους.
