Σημαντικές αλλαγές αναμένονται από τον Ιανουάριο του 2027 στο επίδομα ανεργίας, το οποίο θα διαμορφωθεί σε ενιαίο σύστημα για όλους τους δικαιούχους.
Η νέα δομή προβλέπει υψηλότερη επιδότηση κατά τους πρώτους μήνες της ανεργίας και σταδιακή μείωσή της όσο πλησιάζει η λήξη της περιόδου επιδότησης.
Το νέο μοντέλο θα βασιστεί στο πιλοτικό πρόγραμμα που εφαρμόστηκε πέρυσι σε 15.600 ανέργους και συνδεόταν με τον μισθό και την προϋπηρεσία κάθε δικαιούχου. Στο πλαίσιο εκείνου του προγράμματος, το ποσό μπορούσε να φτάσει έως τα 1.438 ευρώ για υψηλόμισθους με μεγάλο εργασιακό βίο.
Η ΔΥΠΑ επεξεργάζεται τις τελευταίες λεπτομέρειες της νέας δομής, η οποία προβλέπεται να εφαρμοστεί από τον Ιανουάριο και να αφορά μόνο όσους καταστούν νέοι άνεργοι και πληρούν τα νέα κριτήρια επιδότησης.
Η δημόσια συζήτηση για τη διάρκεια του επιδόματος
Το θέμα επανήλθε πρόσφατα στην επικαιρότητα μετά τις δηλώσεις του Παύλου Μαρινάκη, ο οποίος εξέφρασε προσωπική άποψη ότι το επίδομα ανεργίας δεν θα πρέπει να ξεπερνά τους δύο μήνες και ότι στη συνέχεια θα μπορούσε να μετατρέπεται σε επιδότηση εργασίας, μέσω κάλυψης ασφαλιστικών εισφορών προς επιχειρήσεις.
Στις δηλώσεις αυτές τοποθετήθηκαν η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως και ο υφυπουργός Κώστας Καραγκούνης, ώστε να διαχωριστεί η προσωπική άποψη από την κυβερνητική πολιτική.
Η ΓΣΕΕ, από την πλευρά της, υπογράμμισε ότι το επίδομα ανεργίας αποτελεί ασφαλιστικό και ανταποδοτικό δικαίωμα και όχι προνοιακή παροχή, ενώ το ΠΑΣΟΚ κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση προς το υπουργείο Εργασίας για το ίδιο ζήτημα.
Πώς θα διαμορφώνεται το νέο επίδομα
Το νέο σύστημα θα προβλέπει έναν ενιαίο μηχανισμό υπολογισμού τόσο για τους τακτικούς όσο και για τους εποχικούς ανέργους. Το ποσό θα είναι υψηλότερο στην αρχή της ανεργίας και θα μειώνεται σταδιακά.
Το επίδομα θα αποτελείται από τρία μέρη:
- Σταθερό μέρος, το οποίο δεν θα συνδέεται ούτε με την προϋπηρεσία ούτε με τον προηγούμενο μισθό.
- Μεταβλητό μέρος, το οποίο θα υπολογίζεται με βάση την εργασιακή προϋπηρεσία.
- Ανταποδοτικό μέρος, το οποίο θα διαμορφώνεται σύμφωνα με τις μέσες αποδοχές του εργαζομένου πριν μείνει άνεργος.
Εμπροσθοβαρής καταβολή και διάρκεια έως 24 μήνες
Βασικό χαρακτηριστικό του νέου μοντέλου είναι η εμπροσθοβαρής καταβολή, ώστε ο δικαιούχος να λαμβάνει μεγαλύτερο ποσό κατά τους πρώτους μήνες της ανεργίας, όταν οι οικονομικές ανάγκες θεωρούνται αυξημένες.
Η μέγιστη διάρκεια επιδότησης μπορεί να φτάσει έως και τους 24 μήνες, με σύνδεση μεταξύ του χρόνου εργασίας και του χρόνου επιδότησης.
Η κλίμακα προβλέπει:
- 70% του κατώτατου ημερομισθίου κατά το πρώτο τρίμηνο.
- 60% του κατώτατου ημερομισθίου κατά το δεύτερο τρίμηνο.
- 50% του κατώτατου ημερομισθίου κατά το τρίτο τρίμηνο.
- 40% του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη κατά το τέταρτο τρίμηνο.
Η συγκεκριμένη δομή ενδέχεται να τροποποιηθεί, με μεγαλύτερη έμφαση στο πρώτο τρίμηνο και μειωμένη ανταποδοτικότητα στα επόμενα στάδια της επιδότησης.
Υπό εξέταση δύο ακόμη κριτήρια
Η ΔΥΠΑ εξετάζει επιπλέον δύο κριτήρια για την ένταξη στο νέο σύστημα:
- Την αύξηση των απαιτούμενων ημερών ασφάλισης από τις 125 στις 175 ημέρες, ενώ σήμερα απαιτούνται 125 ημέρες ή 100 για τους οικοδόμους μέσα στο τελευταίο 14μηνο.
- Τη σύνδεση της επιδότησης με την αποδοχή κατάλληλων προτάσεων εργασίας. Σύμφωνα με το υπό εξέταση σενάριο, άνεργος που θα αρνείται τρεις συνεχόμενες προτάσεις απασχόλησης οι οποίες θεωρούνται κατάλληλες για το προφίλ του θα χάνει το δικαίωμα λήψης του επιδόματος.
