«Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αντικείμενο του συζητούμενου σχεδίου νόμου είναι ο προσδιορισμός και η ενίσχυση της ανθεκτικότητας των Κρίσιμων Οντοτήτων της χώρας, που είναι επιφορτισμένες με την παροχή βασικών υπηρεσιών και τη διασφάλιση ζωτικών λειτουργιών, και οι οποίες μπορεί να εκτεθούν σε ανθρωπογενείς ή φυσικές απειλές.
Ως τέτοιες κρίσιμες οντότητες ορίζονται εκείνες που διαδραματίζουν θεμελιώδη ρόλο στην κοινωνική και οικονομική ζωή, και εντοπίζονται ενδεικτικά στους τομείς της ενέργειας, των μεταφορών, της υγείας, των ψηφιακών υποδομών, της προμήθειας και διανομής πόσιμου νερού, της επεξεργασίας αποβλήτων, φορείς της δημόσιας διοίκησης, ή του χρηματοοικονομικού τομέα, κ.ά.
Με την Οδηγία 2022/2557 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, που ενσωματώνουμε στην εσωτερική έννομη τάξη, καθορίζονται ενιαίοι ελάχιστοι κανόνες για τη διασφάλιση της παροχής υπηρεσιών, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας αλλά και για τη βελτίωση της διασυνοριακής συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών.
Είχα την τιμή να είμαι εισηγητής ενός άλλου νομοσχεδίου του ιδίου Υπουργείου, τον Μάρτιο του 2025, για την αναδιάρθρωση της ΕΛΑΣ, στο οποίο προβλεπόταν ακριβώς η ίδρυση, για πρώτη φορά, Γενικής Γραμματείας Προστασίας Κρίσιμων Οντοτήτων για την ανθεκτικότητα νευραλγικών κρατικών δομών και λειτουργιών.
Συγκεκριμένα, η παρ 1 του άρθρου 200 του Ν 5187/25 προέβλεπε τη Σύσταση της εν λόγω Γραμματείας και μάλιστα την καθιέρωνε ως Εθνική Αρχή και Ενιαίο Σημείο Επαφής και την επιφόρτιζε:
με τον προσδιορισμό των κρίσιμων οντοτήτων,
με τη διενέργεια εκτίμησης κινδύνων,
με τη χρήση προτύπων και τεχνικών προδιαγραφών σχετικά με τα εφαρμοστέα μέτρα ασφάλειας, καθώς και
με τον συντονισμό και την καθοδήγηση όλων των εμπλεκομένων φορέων στον κύκλο προστασίας των αναφερόμενων δομών και υπηρεσιών,
ενώ, της ανέθετε και ειδικότερα καθήκοντα, όπως: την επεξεργασία, την εκπόνηση, την παρακολούθηση, τον έλεγχο εφαρμογής και την αξιολόγηση της υλοποίησης της εθνικής πολιτικής και στρατηγικής στον τομέα αυτό.
Περαιτέρω, στην παρ. 2 υπήρχε η πρόβλεψη για την έκδοση ΠΔ για τον ορισμό της έδρας, τη διάρθρωση, την οργάνωση, τη στελέχωση, των αρμοδιοτήτων των υπηρεσιών και των οργάνων της Γραμματείας, καθώς και κάθε άλλο θέμα σχετικό με τη λειτουργία της.
Σε συνέχεια εκείνης της πρόβλεψης, έρχεται σήμερα το συζητούμενο σ/ν, το οποίο συνιστά, πράγματι, μία ολοκληρωμένη νομοθετική πρωτοβουλία, που ρυθμίζει όλα τα προηγούμενα ζητήματα και πολλά άλλα τεχνικά και λειτουργικά θέματα.
Και πάντως, και τούτο είναι το σημαντικό, έρχεται ένα νομοθέτημα να οριοθετήσει την ευθύνη της πολιτείας να εκπονήσει σχέδια και δράσεις, για την προστασία και ασφάλεια των κρίσιμων αυτών υποδομών, τελικά των ιδίων των συμπολιτών μας, που εργάζονται σε αυτές, που ενδεχομένως τις επισκέπτονται, που λαμβάνουν τις υπηρεσίες τους.
Λέμε πολλές φορές, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι το κράτος ολιγωρεί, ότι δεν προλαμβάνει, ότι τρέχει πίσω από τα γεγονότα, όμως με τη θέσπιση των συγκεκριμένων κανόνων, το κράτος επιτάσσεται να βγει μπροστά από τις κάθε είδους απειλές.
Να καταγράψει τις δομές, να ιεραρχήσει τις προτεραιότητες, να αξιολογήσει τους κινδύνους, να διασφαλίσει τις λειτουργίες και να καθιερώσει μηχανισμούς αποτροπής.
Κι ενώ είμαστε κράτος που έχουμε πληρώσει πικρά αυτή την απρονοησία, προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι δεν αγκαλιάζεται με θέρμη και ομοθυμία τούτη η προσπάθεια, όσες παρατηρήσεις κι αν θα μπορούσε να εισφέρει κάποιος σε ένα νεαρό και καινοτόμο εγχείρημα, που έρχεται να ενισχύσει το υφιστάμενο πλαίσιο. Ιδίως σε μία εποχή αυξανόμενων εντάσεων και απειλών. Βλέπουμε επιθέσεις σε όλο τον κόσμο σε κρίσιμες υποδομές. Είναι κάτι, συνεπώς, που μας το επιβάλλει η σκληρή πραγματικότητα, και δεν χρειαζόταν καν η οδηγία που μας καλεί σε εναρμόνιση με τα ισχύοντα στην Ευρώπη
Δεν θα μπορούσα όμως να μην αφιερώσω χρόνο από την τοποθέτησή μου και στις διατάξεις του σχεδίου νόμου που αφορούν στη λειτουργία ενός ακόμα κρίσιμου και ευαίσθητου τομέα, του σωφρονιστικού συστήματος και μάλλον στον πιο βασικό παράγοντα για την καλή λειτουργία του, που είναι το ανθρώπινο δυναμικό του.
Έτσι με διατάξεις του συζητούμενου νομοσχεδίου, επαναπροσδιορίζεται η διαδικασία πρόσληψης προσωπικού σε θέσεις ΔΕ Φύλαξης και ΔΕ Εξωτερικής Φρούρησης, με την εφαρμογή συστήματος μοριοδότησης βάσει κριτηρίων, κατά παρέκκλιση των διατάξεων του ν.4765/2021 για τις προσλήψεις μέσω ΑΣΕΠ, αλλά πάντως με όλες τις απαραίτητες εγγυήσεις που διασφαλίζουν την αδιαβλητότητα της διαδικασίας, με αναλογική εφαρμογή αντίστοιχων διαδικασιών που ήδη εφαρμόζονται και μάλιστα από το ίδιο υπουργείο. Με προφανή σκοπό την επιτάχυνση των προσλήψεων, την ενίσχυση του ανθρωπίνου δυναμικού και τελικά την βελτίωση των συνθηκών λειτουργίας των Σωφρονιστικών Καταστημάτων.
Κι ενώ, βεβαίως, έχει κάθε συνάδελφος το δικαίωμα να ζητάει τη μη παράκαμψη του στενού ΑΣΕΠ στις προσλήψεις, δεν θα περίμενα το ίδιο από του συναδέλφους -μέλη της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Σωφρονιστικού Συστήματος-, ενόψει των επαναλαμβανόμενων διαβημάτων που έχουμε δεχθεί ως Επιτροπή από τους εργαζόμενους στις φυλακές για την ενίσχυση του προσωπικού.
Και όχι γενικά και αόριστα αλλά πολύ πολύ συγκεκριμένα. Ακούστε τι μας είπαν:
«Έχουμε θεσμικές δυσλειτουργίες, τα στελέχη της Εξωτερικής Φρουράς, επιλέγονται σύμφωνα με το νόμο 4765/2021, θα πρέπει να προβλεφθεί η εξαίρεση υπαγωγής της υπηρεσίας μας από τις διατάξεις του ΑΣΕΠ, καθώς οι διαδικασίες είναι τόσο χρονοβόρες όπου οι υποψήφιοι, οι οποίοι θα ήθελαν να εργαστούν στα Σωφρονιστικά Καταστήματα απορροφούνται σε άλλες προκηρύξεις ένστολων υπηρεσιών όπως της Ελληνικής Αστυνομίας, του Λιμενικού και της Πυροσβεστικής. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι οι διαγωνισμοί του ΑΣΕΠ, 6Κ του 2018 και 9Κ του 2021, όπου ακόμα και σήμερα δεν έχουν τελειώσει…..»
Προφανώς δεν ισχυρίζομαι ότι από μόνη της αυτή η επιταχυντική διαδικασία θα λύσει όλα τα προβλήματα, υπάρχουν σημαντικές θεσμικές παρεμβάσεις, τις οποίες έχουν θέσεις οι εκπρόσωποι των εργαζομένων και στην πολιτική ηγεσία του αρμόδιου Υπουργείου και στην Επιτροπή μας, υπάρχει ασφαλώς το ζήτημα της ενίσχυσης των απολαβών τους (και σχετική δέσμευση από τον κ πρωθυπουργό που αναμένουμε να υλοποιηθεί), αλλά και η ένταξη των υπαλλήλων εξωτερικής φρούρησης στα σώματα ασφαλείας.
Προφανώς, λοιπόν, το ζήτημα της άμεσης πρόσληψης προσωπικού δεν θα επιλύσει όλα τα θέματα που αντιμετωπίζει το σωφρονιστικό μας σύστημα, είναι όμως πολύ σημαντικό, όπως και οι άλλες προβλέψεις του Σ/Ν και γι’ αυτό σας καλώ να το υπερψηφίσετε.
