Η Βουλευτής Π.Ε. Κοζάνης και Τομεάρχης Τουρισμού του ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ. Καλλιόπη Βέττα με αφορμή τη δημοσίευση της Υπουργικής Απόφασης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την κατανομή των εσόδων από την δημοπράτηση των δικαιωμάτων άνθρακα για το 2026 (ΥΠΕΝ/ΔΚΑΠΑ/70880/1279/2026, ΦΕΚ 3764/Β/24-6-2026), δήλωσε:
«Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, για ακόμη μία φορά, αποδεικνύει ότι η “Δίκαιη Μετάβαση” της Δυτικής Μακεδονίας αποτελεί ένα κενό γράμμα και ένα επικοινωνιακό πυροτέχνημα.
Με τη νέα Υπουργική Απόφαση για την κατανομή των εσόδων από τις δημοπρασίες δικαιωμάτων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για το 2026, το Υ.ΠΕ.Ν. παραχωρεί τους περιβαλλοντικούς και αναπτυξιακούς πόρους για να καλύψει τις μαύρες τρύπες της ενεργειακής αγοράς, αφήνοντας τις λιγνιτικές περιοχές στο περιθώριο.
Τα ποσοστά της απόφασης είναι αμείλικτα κι αποκαλυπτικά για τα ταμεία από τα οποία χρηματοδοτούνται οι αναπτυξιακές ανάγκες των πληττόμενων περιοχών μας:
- Μόλις 4,37% (από 14,55% το 2025) προβλέπεται για το Πράσινο Ταμείο,
- Για το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης προβλέπεται ποσοστό 20,17% αντί για 37% το 2025
Αντίθετα:
- 32,52% (από 9% το 2025) των συνολικών εσόδων κατευθύνεται στον Ειδικό Λογαριασμό Α.Π.Ε. (Ε.Λ.Α.Π.Ε.), προκειμένου να καλυφθούν τα ελλείμματα των μεγάλων συμφερόντων της ενέργειας.
- 26,53% (από 20%) παραχωρείται για την αντιστάθμιση της βιομηχανίας.
Αυτή η δραματική συρρίκνωση των πόρων αποτελεί ευθεία επίθεση στις αναπτυξιακές προοπτικές της Δυτικής Μακεδονίας, καθώς μειώνονται δραματικά τα διαθέσιμα για τον Αντισταθμιστικό Πόρο για την περιοχή μας
Οι πολίτες και οι φορείς της περιοχής γνωρίζουν ότι ο συγκεκριμένος Πόρος θεσπίστηκε επί ΣΥΡΙΖΑ (Ν.4858/2018), με δέσμευση για ένα νομοθετικά κατοχυρωμένο και μόνιμο 6% επί των συνολικών εσόδων που θα πήγαινε απευθείας στις λιγνιτικές περιοχές.
Έτσι δημιουργήθηκε για πρώτη φορά στην Ευρώπη ένα Εθνικό Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης από τα συγκεκριμένα έσοδα. Μάλιστα, για το 2018 και το 2019 είχαν αθροιστεί πάνω από 61 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τα επόμενα χρόνια το ποσοστό και η χρηματοδότηση μειώθηκαν δραστικά.
Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι το 2023 το ποσοστό για τις λιγνιτικές περιοχές έφτασε στο εξευτελιστικό 0,01% (σχεδόν 147.000 ευρώ!) ενώ πέρυσι είχε περιοριστεί μόλις στο 1,35%, με έσοδα περίπου 15 εκατ. ευρώ.
Αν το ποσοστό έμενε σταθερό στο 6% των εσόδων, τότε τα συνολικά έσοδα για τις λιγνιτικές περιοχές θα έφταναν, από το 2018 έως σήμερα, πάνω από 450 εκατομμύρια ευρώ. Αντ΄ αυτού, εξαιτίας των κυβερνητικών επιλογών και εξυπηρετήσεων, ανήλθαν μόνο στα 161 εκατομμύρια…
Σήμερα, το ποσοστό αυτό εξαϋλώνεται για να εξυπηρετηθούν ιδιωτικά συμφέροντα, καθώς κρίσιμα τοπικά έργα μπαίνουν για άλλη μια φορά σε “δεύτερη μοίρα”.
Έργα, όπως οι ενεργειακές αναβαθμίσεις δημοτικών και αθλητικών εγκαταστάσεων, δίκτυα ύδρευσης και υποδομών, τα σχέδια για την Ακρινή και την ΑΕΒΑΛ, καθώς και η υποστήριξη του Πανεπιστημίου, θα βρεθούν σε δυσχερή θέση, ενώ νέες προτάσεις και μελέτες, θα έρθουν αντιμέτωπες με το ενδεχόμενο της απόρριψης και απένταξης λόγω έλλειψης πόρων.
Καλούμε την ηγεσία του Υ.Π.ΕΝ. να αναθεωρήσει άμεσα αυτή την άδικη κατανομή και να επιστρέψει στους ενεργειακούς Δήμους τους πόρους που δικαιωματικά τους ανήκουν.
Παράλληλα, καταθέτω άμεσα επίκαιρη ερώτηση για το θέμα, ζητώντας απαντήσεις για τη μείωση των διαθέσιμων χρημάτων.
Η επιβίωση και ανάπτυξη της περιοχής μας, δεν είναι διαπραγματεύσιμη»
