Νέα ευκαιρία για προσιτή στέγη, ειδικά για νέους μέχρι και 35 ετών και νέα ζευγάρια που μένουν στο ενοίκιο, δίνει η ενδιάμεση αναθεώρηση του ΕΣΠΑ 2021 -2027 με νέο ειδικό πρόγραμμα επιδότησης ενοικίου, τόκων ή και δόσεων στεγαστικών δανείων με αρχικούς πόρους 1 δισ. ευρώ.
Συγκεκριμένα, ανάμεσα στις προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, για την αναθεώρηση των 21,7 δισ. ευρώ του ΕΣΠΑ 2021 -2027, τονίζεται ότι κάθε κράτος- μέλος μπορεί να διπλασιάσει τους πόρους που θα διαθέσει για να χρηματοδοτήσει μια « προσιτή στέγη» για μερίδα των πολιτών που δεν μπορούν να αποκτήσουν δικό τους σπίτι. Η Επιτροπή προτείνει, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία νέων χρηματοδοτικών εργαλείων, στα οποία θα μπορούν να συμμετέχουν οι εμπορικές τράπεζες και η ΕΤΕπ , ώστε να υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις για την κάλυψη του κόστους της στέγασης. Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Κυριάκος Πιερρακάκης, έχει αναφερθεί κατ΄ επανάληψη στο θέμα, χωρίς όμως να δίνει πολλές διευκρινίσεις.
Επιτακτική ανάγκη
Ωστόσο, η δημιουργία ενός νέου προγράμματος επιδότησης στέγης προκύπτει ως ανάγκη, αφού η συνέχιση της προσφοράς προσιτής στέγης, μέσα από έναν τρίτο κύκλο του γνωστού πια προγράμματος «Σπίτι μου», απορρίπτεται . Τούτο, με δεδομένο ότι το «Σπίτι μου ΙΙ» θα τρέχει μέχρι και το τέλος του χρόνου για να καλύψει τον προϋπολογισμό του. Ενας τρίτος κύκλος θα απαιτούσε νέα ανακατανομή πόρων του ΤΑΑ, η οποία δεν μπορεί να γίνει καθώς μέχρι και το τέλος του μήνα θα γίνει η τελική αναθεώρηση των πόρων του Ταμείου και πλέον τίποτε άλλο δεν θα μπορεί να αλλάξει.
Τι σχεδιάζεται
Η πρόταση της Επιτροπής δίνει την ευκαιρία για χρηματοδότηση του στεγαστικού προβλήματος, μέσω των κονδυλίων του ΕΣΠΑ τα οποία, ως γνωστόν, έχουν χαλαρότερους κανόνες διαχείρισης από το ΤΑΑ και μεγαλύτερο χρονικό περιθώριο για την απορρόφησή τους. Η δε ελευθερία που δίνεται στη χρήση πόρων δίνει στο ΥΠΕΘΟ την ελευθερία να ξεκινήσει με ένα σημαντικό αρχικό ποσό της τάξης του 1 δισ. ευρώ και ανάλογα με τη ζήτηση να προσθέτει νέους κύκλους.
Σε πρώτη φάση, εξετάζεται το πρόγραμμα να διαθέτει δύο σκέλη ενισχύσεων. Το πρώτο θα αφορά άμεσες επιδοτήσεις ενοικίου για νέους με αμοιβές μέχρι του βασικού μισθού και νέες οικογένειες οι οποίες δεν μπορούν ακόμη να υποστηρίξουν ένα μακροπρόθεσμο στεγαστικό δάνειο. Η επιδότηση του ενοικίου θα αποτελεί μέρος του συνόλου και θα πιστώνεται κατευθείαν στον ιδιοκτήτη, για να αποφευχθούν φαινόμενα απάτης . Δικαιούχοι θα είναι νέοι και νέες μέχρι και 35 ετών και νέες οικογένειες οι οποίες θα μπορούν να αποδείξουν ότι έχουν χαμηλά εισοδήματα.
Το δεύτερο σκέλος του νέου προγράμματος θα είναι στην ουσία η χρηματοδότηση του προγράμματος «Σπίτι μου» από πόρους του ΕΣΠΑ. Θα παρέχει, δηλαδή, χρηματοδότηση τόκων σε στεγαστικά δάνεια, με συγκεκριμένα περιουσιακά και εισοδηματικά κριτήρια.
Από αρχές του 2026
Η αναθεώρηση του ΕΣΠΑ 2021 -2027 θα υποβληθεί μέσα στο καλοκαίρι και θα γίνει δεκτή μετά από διαβούλευση μέσα στο επόμενο φθινόπωρο. Μέχρι τότε θα έχουν οριστικοποιηθεί και τα ποσά που θα διατεθούν συνολικά, αλλά και αναλυτικά κριτήρια με τα οποία κάποιος θα είναι δικαιούχος.
O αρμόδιος αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Παπαθανάσης, ερωτώμενος πρόσφατα για το θέμα, τόνισε ότι μέσα από την αναθεώρηση του ΕΣΠΑ θα κατευθυνθούν χρήματα για τη στέγη. Αφησε, μάλιστα, να εννοηθεί ότι όποιο πρόγραμμα εγκριθεί μέσω του ΕΣΠΑ θα αρχίσει να τρέχει από τις αρχές του 2026, όταν πλέον θα έχει κλείσει το «Σπίτι μου ΙΙ».
