Κατά 10%–15% ευρώ ανά μεγαβατώρα θα μπορούσε να υποχωρήσει ενδεικτικά η τιμή στη χονδρεμπορική αγορά ρεύματος αν η Ελλάδα είχε περισσότερες μπαταρίες στο ηλεκτρικό της σύστημα. Σε συνέντευξή του στο Liberal, ο Εμμανουήλ Καραπιδάκης, γενικός διευθυντής του Ελληνικού Συνδέσμου Συστημάτων Αποθήκευσης Ηλεκτρικής Ενέργειας τονίζει ότι αν η Ελλάδα είχε τα 6–8 GW αποθήκευσης που είναι ο στόχος του 2030, στο βασικό σενάριο εκτίμησης, το όφελος στη χονδρική διαμορφώνεται κατά 15–20 ευρώ, ενώ σε ένα αισιόδοξο σενάριο η μείωση θα μπορούσε να φτάσει το 30%.
Ο ίδιος αναλύει τους λόγους που μπορεί να προκύψει το όφελος στο εγχώριο ηλεκρεικό σύστημα, ενώ παράλληλα, εξηγεί γιατί καθυστέησε η ανάπτυξη της αγοράς στην Ελλάδα, αναλύοντας τα οφέλη της διείσδυσης των μπαταριών και σκιαγραφώντας τις προκλήσεις του κλάδου.
Συνέντευξη στη Μαργαρίτα Ασημακοπούλου
Κύριε Καραπιδάκη, πόσο χαμηλότερη θα μπορούσε να είναι η τιμή του ρεύματος αν η Ελλάδα διέθετε περισσότερες μπαταρίες αποθήκευσης;
Αρχικά, να ξεκαθαρίσουμε ότι η μη απόρριψη της πράσινης ενέργειας σημαίνει περισσότερη πράσινη ενέργεια στο σύστημα, οπότε και οικονομικότερη λειτουργία. Εκτιμάται, λοιπόν, ότι, αν είχαμε φτάσει στα 6–8 GW που περιμένουμε στο τέλος του 2030, θα είχαμε όφελος που μπορεί να ξεπερνούσε και το 15% σε ένα ασφαλές σενάριο. Μια βασική παραδοχή είναι μια μείωση κατά 10%–15%.
Το πόσο μεγαλύτερο θα μπορούσε να είναι το όφελος εξαρτάται και από το πόσες ακόμη ΑΠΕ θα έχουν μπει, πόσα περισσότερα αιολικά, ας πούμε. Σε ένα αισιόδοξο σενάριο, κι αν η αποθήκευση λειτουργήσει ανταγωνιστικά, η μείωση μπορούσε να φτάσει το 30%.
Γιατί έχει μείνει πίσω η Ελλάδα στην ανάπτυξη μπαταριών σε σχέση με άλλες χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης;
Έχουμε καθυστερήσει στους διαγωνισμούς και το υπουργείο έχει καθυστερήσει τις λίστες για τα merchant έργα και για το δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ και του ΑΔΜΗΕ. Φοβάμαι ότι και να βγουν οι λίστες, θα καθυστερήσουν κι άλλο, ακόμα και 8–10 μήνες, για να μπούνε τα έργα στο σύστημα.
Μία αιτία, λοιπόν, είναι η αργή ανταπόκριση του υπουργείου. Γι’ αυτό μας προσπέρασε η Βουλγαρία. Υπάρχουν τα τεχνικά θέματα, τα οποία επιλύονται. Υπάρχει το επενδυτικό ενδιαφέρον, που είναι δεδομένο και στην Ελλάδα και στη Βουλγαρία. Υπάρχει και το ρυθμιστικό κομμάτι. Το θέμα είναι πόσο γρήγορα ανταποκρίνονται το υπουργείο και οι υπόλοιποι εμπλεκόμενοι φορείς, όπως ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ.
Υπήρχε σαφή έλλειψη διάθεσης να τρέξουν την αγορά, μια διστακτικότητα. Αν δεν αντιληφθούμε ότι οι μπαταρίες είναι απαραίτητες, θα πηγαίνουμε από παράταση σε παράταση.
Οι τράπεζες εμφανίζονται τελευταία πιο πρόθυμες να χρηματοδοτήσουν έργα αποθήκευσης. Πού παραμένει η δυσκολία;
Πράγματι, τώρα οι τράπεζες αντιμετωπίζουν τα έργα λίγο πιο θερμά. Είχαν, όμως, δύο προηγούμενα που κατά κάποιον τρόπο τις δικαιολογούσαν. Το ένα ήταν αυτό που περάσαμε ως Ελλάδα, οπότε οι τράπεζες κινούνται επιφυλακτικά για να μην έχουμε κόκκινα δάνεια. Το δεύτερο ήταν ότι στα έργα των ΑΠΕ πήγαιναν με feed-in premium ή feed-in tariff, δηλαδή με ένα επιχειρηματικό σχέδιο που ήταν πολύ δεδομένο.
Στα υπόλοιπα επιχειρηματικά σχέδια δεν έχεις τέτοια δεδομένα. Οι τράπεζες θα έπρεπε, και νομίζω ότι το κάνουν σιγά σιγά, να μπαίνουν σε αυτές τις επενδύσεις χωρίς να περιμένουν μια εξασφαλισμένη τιμή για τα επόμενα 10–20 χρόνια. Να αντιμετωπίζουν, δηλαδή, αυτά τα συστήματα όπως τις άλλες επιχειρήσεις.
Βλέπουμε ότι ωριμάζει η τραπεζική αγορά και αντιμετωπίζει με μεγαλύτερη άνεση το γεγονός ότι οι τιμές δεν είναι δεδομένες. Νομίζω ότι προσπαθούν να βρουν τρόπους και μέσω διαφορετικών συμβολαίων.
Ποια είναι τα οφέλη των μπαταριών για το ηλεκτρικό σύστημα και την αγορά εξισορρόπησης;
Το όφελος είναι ότι βάζουμε για πρώτη φορά στο σύστημα ένα flexibility asset, δηλαδή ένα σύστημα που προσφέρει ευελιξία και βοηθά στην ευστάθεια.
Δεύτερον, είναι συστήματα που μπορούν να έχουν μεγάλη διασπορά, να εγκατασταθούν σε όλο το εύρος της ηπειρωτικής Ελλάδας. Η διασπορά αυτή ενισχύει την ευστάθεια του συστήματος. Αυτό το θέλουμε ως ηλεκτρολόγοι στο δίκτυο.
Και τρίτον, επειδή οι μπαταρίες έχουν γρήγορο χρόνο απόκρισης, είναι ένα όπλο στα χέρια των διαχειριστών για την αγορά εξισορρόπησης.
Σε ποιον βαθμό μπορεί η αποθήκευση να περιορίσει τις περικοπές πράσινης παραγωγής;
Η εισαγωγή της αποθήκευσης στο σύστημα θα μειώσει τις περικοπές. Ως προς το μέγεθος της μείωσης, αν δεν άλλαζε η ισχύς των ΑΠΕ, γιατί προφανώς μπαίνουν καινούργιες ΑΠΕ, η αναλογία που δίνω ως κεντρικό νούμερο είναι ότι στα 20 GW ΑΠΕ, τα 10 GW μπαταριών εξασφαλίζουν ότι δεν θα έχεις περικοπές.
Αυτό που πρέπει να γίνει κατανοητό είναι ότι οι μπαταρίες που εγκαθίστανται αυτή τη στιγμή είναι για να καλύψουμε το κενό των υφιστάμενων ΑΠΕ. Από εδώ και πέρα, όλες οι καινούργιες ΑΠΕ πρέπει να μπαίνουν με συνοδεία μπαταρίας. Co-location, δηλαδή.
Το λέω κυρίως για τα φωτοβολταϊκά, όπου το μεγάλο πρόβλημα είναι το μεσημέρι. Ένα φωτοβολταϊκό με μπαταρία έχει τη δυνατότητα να αποφεύγει τις περικοπές και να είναι οικονομικά βιώσιμο. Του δίνει προστιθέμενη αξία και τεχνικά και οικονομικά.
Παραμένουν ελκυστικές οι επενδύσεις σε μπαταρίες χωρίς κρατική ενίσχυση ή χρειάζονται κάποια μορφή στήριξης;
Αν είναι έργα με αυτόνομη μπαταρία, το πιθανότερο είναι ότι θα χρειαστούν στήριξη. Αν, όμως, είναι έργα που συνδυάζουν μπαταρία με ΑΠΕ, τα σχήματα είναι βιώσιμα. Γιατί έχεις παραγωγή. Δεν χρειάζεται μόνο να κυνηγάς το spread, δηλαδή τη διαφορά μεταξύ χαμηλών και υψηλών τιμών, για να κάνεις arbitrage. Αν έχω ένα φωτοβολταϊκό ή ακόμη και ένα αιολικό, και έχω και μια μπαταρία, μικρή ή μεγάλη, μπορώ να μεταφέρω την παραγωγή μου εκεί που με συμφέρει. Αυτό σημαίνει ότι μπορώ να εξασφαλίσω μια λογική τιμή.
Γιατί ποτέ η τιμή δεν θα πέσει στο Χρηματιστήριο κάτω από τα 70–80 ευρώ/MWh. Αν αποφύγω τις μεσημεριανές ώρες για το φωτοβολταϊκό μου, θα πουλάω την ενέργειά μου τις ώρες που αυτό είναι βιώσιμο.
Η μπαταρία δεν παράγει ενέργεια. Η μπαταρία αγοράζει ενέργεια. Αν όμως έχω δική μου παραγωγή και έχω και τη δυνατότητα της μπαταρίας, μπορώ να επιλέξω πότε θα δώσω την ενέργειά μου.
Πώς βλέπετε την ελληνική αγορά αποθήκευσης τα επόμενα χρόνια; Υπάρχει κίνδυνος υπερπροσφοράς αποθηκευτικής ισχύος;
Θεωρώ ότι θα κινηθεί πολύ γρήγορα. Τώρα είναι κατανοητό σε όλους ότι, ενώ ήμασταν από τους πρώτους που τα συζητούσαμε, έχουμε μείνει πίσω. Οπότε θεωρώ ότι η αγορά θα πάει πολύ καλά.
Όσο για τον κανιβαλισμό των τιμών, αυτό έχει να κάνει με τη στρατηγική προσφορών του κάθε παραγωγού στο χρηματιστήριο. Με βάση τα μεγέθη που ξέρουμε τώρα, δεν θεωρώ ότι θα υπάρξει σοβαρός κανιβαλισμός ή ότι θα περισσέψει αποθηκευτική ισχύς. Η ισχύς των ΑΠΕ που αναμένουμε, από τα νούμερα που ακούω, είναι μεγαλύτερη από την ισχύ αποθήκευσης που περιμένουμε
Liberal.gr
