Το υψηλό σάκχαρο στο αίμα μπορεί να σας «κρυφοκοιτάζει» χωρίς εμφανή συμπτώματα. Σύμφωνα με την Cleveland Clinic, στην πραγματικότητα, οι περισσότεροι άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι έχουν υψηλό σάκχαρο στο αίμα μέχρι να διαγνωστούν με διαβήτη τύπου 2 και πιθανότατα το έχουν αρκετό καιρό.
Πώς ξέρετε αν έχετε διαβήτη;
Τα προειδοποιητικά σημάδια του διαβήτη τύπου 2, όπως η συχνή ούρηση και η υπερβολική δίψα, είναι συχνά ανεπαίσθητα, ειδικά νωρίς. Αλλά η αγνόησή τους μπορεί να προκαλέσει χειρότερα προβλήματα υγείας στο μέλλον.
Ακόμα και η ήπια αύξηση του σακχάρου στο αίμα μπορεί να βλάψει τα νεύρα, τα νεφρά και τους αμφιβληστροειδείς σας. Και όσο υψηλότερα είναι τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σας και όσο περισσότερο χρόνο περνάτε χωρίς θεραπεία, τόσο χειρότερη μπορεί να γίνει η βλάβη.
«Όταν διαγιγνώσκουμε κάποιον, υποθέτουμε ότι πιθανότατα έχει ήδη διαβήτη για περίπου πέντε χρόνια», αναφέρει ο ενδοκρινολόγος Kevin Pantalone, DO. «Κατά τη διάρκεια των προληπτικών εξετάσεων, ένας ορισμένος αριθμός ατόμων που έχουν ήδη διαγνωστεί πρόσφατα ζουν με νεφρικά προβλήματα και προβλήματα αμφιβληστροειδούς, επομένως το έχουν εδώ και αρκετό καιρό».
Ο Δρ. Pantalone υποστηρίζει ότι υπάρχουν πολλά συμπτώματα που μπορούν να εμφανιστούν νωρίς με τον διαβήτη. Ακόμα κι αν είναι ανεπαίσθητα, αξίζει να τα αναφέρετε στον γιατρό σας.
Πηγαίνετε περισσότερες φορές στην τουαλέτα
Το να πρέπει να πηγαίνετε στην τουαλέτα περισσότερο από το κανονικό, ιδιαίτερα τη νύχτα, είναι ένα σημάδι ότι το σάκχαρό σας στο αίμα μπορεί να είναι εκτός ελέγχου. Για παράδειγμα, ο Δρ. Pantalone σημειώνει ότι ένας από τους ασθενείς του ήρθε για διάγνωση αφού ένα μέλος της οικογένειάς του παρατήρησε ότι χρησιμοποιούσε την τουαλέτα σε κάθε διαφημιστικό διάλειμμα όταν παρακολουθούσε τηλεόραση.
Αντιμετωπίζετε συχνά ουρολοιμώξεις ή μυκητιάσεις
Όταν το σάκχαρό σας στο αίμα είναι υψηλό και τα νεφρά σας δεν μπορούν να το φιλτράρουν αρκετά καλά, η ζάχαρη καταλήγει στα ούρα σας. Περισσότερη ζάχαρη σε ένα ζεστό, υγρό περιβάλλον μπορεί να προκαλέσει ουρολοιμώξεις και μυκητιάσεις, ειδικά στις γυναίκες.
Χάνετε βάρος χωρίς να προσπαθείτε
Εάν έχετε διαβήτη, το σώμα σας δεν είναι σε θέση να χρησιμοποιήσει τη γλυκόζη (ζάχαρη) τόσο αποτελεσματικά για την ενέργειά του. Αντ’ αυτού, το σώμα σας θα αρχίσει να καίει αποθέματα λίπους και μπορεί να αντιμετωπίσετε απροσδόκητη απώλεια βάρους.
Η όρασή σας χειροτερεύει
Τα υψηλά επίπεδα σακχάρου μπορούν να παραμορφώσουν τους φακούς στα μάτια σας, επιδεινώνοντας την όρασή σας. Οι αλλαγές στη συνταγή για τα γυαλιά σας ή στην όρασή σας είναι μερικές φορές σημάδι διαβήτη.
Αισθάνεστε κόπωση ή εξάντληση
Αρκετές υποκείμενες αιτίες κόπωσης μπορεί να σχετίζονται με τον διαβήτη. Τα υψηλά επίπεδα σακχάρου, συμπεριλαμβανομένης της αφυδάτωσης (από συχνή ούρηση, η οποία μπορεί να διαταράξει τον ύπνο) και της νεφρικής βλάβης. Αυτό το αίσθημα εξάντλησης είναι συχνά επίμονο και μπορεί να επηρεάσει τις καθημερινές σας δραστηριότητες, σημειώνει ο Δρ. Pantalone.
Παρατηρείτε αποχρωματισμό του δέρματος
Κάτι που ο Δρ. Pantalone συχνά παρατηρεί σε άτομα πριν από τη διάγνωση διαβήτη είναι το σκούρο δέρμα στις πτυχές του λαιμού τους και πάνω από τις αρθρώσεις τους. Η αντίσταση στην ινσουλίνη μπορεί να προκαλέσει αυτήν την πάθηση, γνωστή ως μελανίζουσα ακάνθωση.
Πώς διαφέρουν τα σημάδια μεταξύ ανδρών και γυναικών
Η εικόνα που καταγράφεται και από την Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία επιβεβαιώνει την ευρωπαϊκή τάση:
Οι άνδρες εμφανίζουν συχνότερα το λεγόμενο «κοιλιακό» πρότυπο παχυσαρκίας
Αυτό σημαίνει αυξημένο κίνδυνο για:
- διαβήτη τύπου 2
- καρδιαγγειακά νοσήματα
Συχνά διαγιγνώσκονται:
- είτε νωρίτερα
- είτε με λιγότερο εμφανή συνολική παχυσαρκία, αλλά αυξημένη περίμετρο μέσης
Η κρίσιμη λεπτομέρεια που αλλάζει τα πάντα
Στη χώρα μας δίνεται μεγάλη έμφαση όχι μόνο στο βάρος, αλλά και στην περίμετρο μέσης:
- Άνδρες: αυξημένος κίνδυνος όταν >102 cm
- Γυναίκες: αυξημένος κίνδυνος όταν >88 cm
Αυτό εξηγεί γιατί ένας άνδρας μπορεί να φαίνεται «φυσιολογικός» στη ζυγαριά, αλλά να έχει αυξημένο μεταβολικό κίνδυνο.
Οι άνδρες που ζουν με διαβήτη τύπου 2 είναι επίσης πιο πιθανό να εμφανίσουν καρδιακές παθήσεις. Αυτός ο συνδυασμός θα μπορούσε να οδηγήσει σε στυτική δυσλειτουργία (ΣΔ). Στην πραγματικότητα, το CDC αναφέρει ότι οι άνδρες που ζουν με διαβήτη είναι τρεις φορές πιο πιθανό να εμφανίσουν ΣΔ. Η νευρική βλάβη από τον διαβήτη μπορεί επίσης να οδηγήσει σε:
- Υπερδραστήρια ουροδόχο κύστη (ειδικά τη νύχτα).
- Ακράτεια (διαρροή ούρων).
- Ουρολοίμωξη (ΟΥ).
- Ανάδρομη εκσπερμάτιση (απελευθερώνεται σπέρμα στην ουροδόχο κύστη).
Πώς διαφέρουν τα συμπτώματα του διαβήτη στις γυναίκες
Οι γυναίκες που ζουν με διαβήτη τύπου 2 έχουν περισσότερα να διαχειριστούν. Σύμφωνα με το CDC, ο διαβήτης μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων κατά περίπου τέσσερις φορές στις γυναίκες σε σύγκριση με δύο φορές στους άνδρες. Οι γυναίκες διατρέχουν επίσης υψηλότερο κίνδυνο άλλων επιπλοκών που σχετίζονται με τον διαβήτη, όπως τύφλωση, νεφρική νόσο και κατάθλιψη.
Οι γυναίκες που ζουν με διαβήτη τύπου 2 μπορεί επίσης να έχουν:
- Μειωμένη σεξουαλική επιθυμία.
- Μεγαλύτερες ή βαρύτερες περιόδους.
- Δυσκολία στην εγκυμοσύνη ή επιπλοκές κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
- Αύξηση βάρους κατά την εμμηνόπαυση, η οποία μπορεί να απαιτήσει αύξηση των φαρμάκων για τον διαβήτη.
- Συχνές μυκητιάσεις ή λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος.
Τρόποι πρόληψης του διαβήτη τύπου 2
Είναι δυνατή η πρόληψη του διαβήτη τύπου 2. Το μεγαλύτερο μέρος εξαρτάται από τη διαχείριση του βάρους σας και την τακτική άσκηση. Η απώλεια μόνο του 5% του τρέχοντος βάρους σας μπορεί να βοηθήσει στην αντιστροφή του προδιαβήτη, δηλαδή όταν έχετε υψηλότερα επίπεδα σακχάρου στο αίμα, αλλά δεν είναι αρκετά υψηλά για να διαγνωστείτε με διαβήτη. Βοηθά επίσης να μειώσετε τα επεξεργασμένα τρόφιμα, το αλκοόλ, τα ζαχαρούχα ποτά και τα trans λιπαρά. Προτιμήστε δημητριακά ολικής αλέσεως, άπαχη πρωτεΐνη, φρούτα, μη αμυλούχα λαχανικά και νερό αντί για ποτά.
Οι τακτικές εξετάσεις μπορούν να σας ενημερώσουν
«Συχνά, αυτό που συμβαίνει είναι ότι οι άνθρωποι ελαχιστοποιούν τα συμπτώματα ή τα δικαιολογούν και επιδεινώνονται μέχρι να γίνουν αρκετά σοβαρά τόσο ώστε να πρέπει να δουν κάποιον», υποστηρίζει ο Δρ. Pantalone. «Έχουν υπερβολική απώλεια βάρους ή είναι πραγματικά κουρασμένοι να ουρούν όλη νύχτα».
Επειδή τα συμπτώματα του διαβήτη είναι συχνά ανεπαίσθητα ή ανύπαρκτα, ειδικά κατά την έναρξη, είναι σημαντικό να επισκέπτεστε τον γιατρό σας τακτικά για έλεγχο και εξετάσεις. Αυτό είναι απαραίτητο εάν είστε υπέρβαροι ή έχετε παράγοντες κινδύνου, εάν ο διαβήτης υπάρχει στην οικογένειά σας, για παράδειγμα.
Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν:
- Το υπερβολικό βάρος.
- Το να είστε 45 ετών ή μεγαλύτεροι.
- Το να ζείτε με υψηλή αρτηριακή πίεση.
- Το να έχετε χαμηλή HDL (καλή) χοληστερόλη ή υψηλό επίπεδο τριγλυκεριδίων.
- Το να έχετε ιστορικό διαβήτη κύησης ή να γεννήσετε ένα μωρό που ζυγίζει 9 κιλά ή περισσότερο.
- Το να μην είστε σωματικά δραστήριοι.
- Ιστορικό καρδιακής νόσου, εγκεφαλικού επεισοδίου, κατάθλιψης ή συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS).
Τι σημαίνει πρακτικά για εσάς
- Είσαι άνω των 45; → Κάνε έλεγχο
- Είσαι νεότερος αλλά έχεις ρίσκο; → Μην περιμένεις
- Έχεις φυσιολογικά αποτελέσματα; → Επανέλεγχος σε 2–3 χρόνια
- Έχεις προδιαβήτη; → Παρακολούθηση πιο συχνά
Το σημαντικότερο: η πρόληψη δεν βασίζεται μόνο στην ηλικία, αλλά στο αν το σώμα σου σου δίνει σήματα, ακόμη και ανεπαίσθητα.
